… و خداوند به زنبور عسل وحي كرد كه در كوه‌ها و درختان و سقف‌هاي رفيع، منزل گيرد. پس، از ميوه‌هاي شيرين و حلاوت گل‌هاي خوشبو تغديه كنيد و راه پروردگارتان را به اطاعت بپویيد. آنگاه از درون آنها شيريني به رنگ‌هاي مختلف بيرون آيد كه در آن شفاي مردمان است. در اين كار نيز آيت قدرت خدا براي متفكران پيداست (ترجمه آيه ۶۸-۶۹ سوره نحل.)

honey_bee_extracts_nectar(2)

به گزارش خبرنگار اگری پرس، زنبور عسل و صنعت زنبور داری، در خصوص افزایش کمی و ارتقاء کیفی محصولات کشاورزی نقش ارزنده ای داشته و شاید کمتر صنعتی از چنین نقش و اهمیت قابل توجهی برخوردار باشد. ایران از نظر تعداد کندوی زنبورعسل با دارا بودن بیش از ۵ میلیون کلنی در رتبه چهارم جهان و در تولید عسل با برداشت سالانه­ حدود ۷۱ هزار و ۲۵۰ تن، در رده یازدهم قرار دارد. هر چند به دلایلی که ذکر خواهد شد این جایگاه در حال تنزل به رده‌های هجدهم یا نوزدهم است. از نظرسرانه مصرف عسل نیز، این مقدار در جهان یک  کیلو و ۸۰۰ گرم تا ۲٫۵ کیلو بوده، درحالیکه در کشور ما ۸۰۰ گرم تا یک کیلوگرم است.

صنعت زنبور داری ایران همواره با مشکلاتی از جمله؛ شناخت ناکافی مسئولان با این صنعت، بی‌توجهی به فرهنگ سازی و آشنا ساختن باغداران با فواید زیست محیطی زنبورعسل، نبود حمايت‌های مالی و ترویجی، سنتی بودن روش تولید، نبود نهادهای نظارتی بر تولید و توزیع عسل و… دست آخر معضلات و نوبرانه های زیست محیطی گریبان این صنعت پرفایده و مظلوم را گرفته است.

 

چند سالی می شود که وجود ریزگردها یا همان به اصطلاح گرد و غبار به یکی از چالشهای مهم در کشور بدل شده و زندگی نیمی از مردم کشور را تحت تاثیر خود قرار داده است. این ریزگردها علاوه بر تهدید سلامت انسانها، خسارت فراوانی را به بخشهای مختلف اقتصادی، کشاورزی، محیط زیست و منابع طبیعی وارد آورده است.

کاهش چشمگیر برداشت عسل zanbooor

زنبور عسل نیز از اثرات این گرد و غبارها مصون نمانده و به گفته کارشناسان، با کاهش چشمگیر تولید عسل در اکثر استان ها مواجه شده ایم. این امر نشانگر شدت تاثیر پذیری پرورش زنبور عسل از پدیده گرد و غبار است تاجایی که این مسئله موجب نگرانی تولیدکنندگان عسل در کشور شده است.

از سوی دیگر خشکسالی و عدم بارش باعث تشدید آسیب‌های ناشی از وجود گرد و غبار هوا به صنعت زنبورداری کشور شده است و سالجاری از نظر میزان بارندگی و شرایط آب و هوایی سال مطلوب و نرمالی نبوده است و به عنوان سال همراه با خشکسالی تلقی می شود.

امسال نیز علاوه بر خشکسالی های که باعث خسارت به زنبورداران قبل از برداشت عسل شده گرد و غبار مستمر در فصل بهار تاثیر منفی بسزایی بر عملکرد زنبور و پوشش های گیاهی داشته است.

عفت رئیسی، رئیس اتحادیه زنبورداران ایران ضمن تاکید بر اینکه ریزگردها، لاروها و جمعیت جوان زنبورها را کاهش می‌دهد و به این ترتیب صنعت زنبور داری از ناحیه ریزگردها دچار صدمه می‌شود، در مورد این مهم به ایسنا می گوید: عدم توجه مسئولین به اهمیت زنبورداری در کشور، خشکسالی و پدیده ریزگردها باعث شد، زنبورداران نتوانند عملکرد مطلوب را از کندوها حاصل کنند و  از آنجا که مسائل مربوط به زنبور عسل زیر بخش دام و طیور است و این بخش دارای مشکلات خاص خود است، به مشکلات زنبور عسل کمتر توجه می‌شود.

 

زنبورها راه کندو را گم می کنند 

اصغر فلاحتی، کارشناس ارشد کشاورزی در خصوص معضل ریزگردها چنین می گوید: نشستن خاک بر روی گیاهان و گل‌ها باعث اختلال در تولید مثل و گرده‌ افشانی گیاهان و مختل شدن زندگی زنبور عسل می‌شود.

ریزگردها موجب شده که متاسفانه زنبور عسل به جای گرده گل گرد و غبار ناشی از این پدیده را با خود جمع آوری کرده که این امر موجب کاهش تولید عسل و خسارات جدی به این حوزه شده است.

وی قرار ندادن کلنی های زنبور عسل در مسیر هوای غبار آلود و تغذیه کلنی ها با شربت رقیق و کیکهای جانشین یا مکمل گرده در هنگام ورود گرد و غبار را از راهکارهای کاهش اثرات گردو غبار بر زنبورهای عسل عنوان کرد.

فلاحتی همچنین گرانی شکر و کمبود آن برای تغذیه زمستانی کندوهای عسل، نبود کارخانه‌های فرآوری و بسته بندی عسل، قطع پرداخت داروهای یارانه ای و نبود آزمایشگاه تشخیص بیماریها و آفات زنبور عسل در استان را از دیگر مشکلات صنعت زنبور داری در کهگیلویه و بویراحمد عنوان کرد.

زنبورداران می گویند…zanboordar

ماشاء اله حیدری یکی از زنبورداران پلدختر نیز بر ضرورت ایجاد تعاونی و مرکزی برای رتبه بندی عسل تولیدی در این شهرستان تاکید می کند و ادامه می دهد: همچنین  زنبور داران پلدختری از ایجاد خسارت شدید به جمعیت زنبورستان ها، افت جمعیت و شهد بر اثر گرد و غبار و گرمای هوا نگران هستند.

به عنوان جمع بندی پایانی باید گفت، اگر از زنبورداران حمایت نشود صنعت زنبورداری از گردونه اشتغال خارج خواهد شد. در جهان، زنبور عسل به عنوان یک شاخص توسعه‌یافتگی در بخش کشاورزی محسوب می‌شود، در حالی که در ایران به این مقوله هیچ توجهی نمی‌شود و بیشترین توجه به میزان تولید عسل و میزان مصرف آن است. همچنین صنعت زنبورداری کشور حدود یک میلیون فرصت شغلی بدون نیاز به هیچ گونه‌ واردات و تخریب محیط زیست ایجاد کرده، اما هیچ‌گونه توجهی به آن نمی‌شود.